Лiдскi замак на старых паштоўках
Lida castle on the old postcards
 |
15. Замак на пачатку XX ст.
|
 |
16. Замак на пачатку XX ст |
 |
17. Замак
i горад з боку млына на Лідзее, пачатак
|
 |
18. Замак на пачатку XX ст.
|
 |
19. Адваротны бок паштоўкi 18.
|
 |
20. Замак на пачатку XX ст
|
 |
21. Замак |
 |
22. Замак пад час 1-й сусветнай вайны
|
 |
23. Замак у 30-я гады
|
 |
24. Вулiца Замкавая (зараз-Камсамольская) i замак на пачатку XX ст.
|
 |
25. Замак, прыкладна 1917 г. |
Лiдскi замак, помнiк абарончага дойлiдства 14 ст. Пабудаваны ў 1323-27- я гады. Уваходзiў у лiнiю умацаваньняў Навагрудак-Крэва-Меднiкi-Тракi. У замкавых збудаваньнях спалучаюцца рысы раманскай архiтэктуры i ранняй готыкi : суадносiны аб'емаў, паўцыркульныя i стральчатыя праёмы брам i байнiц). Пастаўлены на насыпным пяшчаным узгорку (вышэй 5-6 м), быў абкружаны балоцiстымi берагамi рэк Лiдзеi i Каменка i ровам шырынёй каля 20 м., якi злучаў рэкi i аддзяляў замак ад горада. Пазней ( у 16-17 ст.) у сiстэму перадзамкавых умацаваньняў уключана штучнае возера. Замак у плане - няправiльны чатырохвугольнiк (бакi каля 80 м) з 2 вуглавымi вежама. Абарончае значэнне мелi пастаўленныя на невысокiм падмурку (70-80 см) сцены (таўшчыня у нiзе 2 м, зверху 1,5 м). Верхняячастка сцен з баявой галерэяй i байнiцамi вымуравана з цэглы. Вонкавыя паверхнi сцен з вялiлiх валуноў, прамежкi памiж якiмi запоўнены каменнымi клiнамi, забутоўка з дробных камянеў. У 1-й пал. 14 ст. пабудавана квадратная у плане (9*9м) пауднёва-заходняявежа. Пауднёва-усходняя. вежа, пабудаваная ў канцы 14- пач. 15 ст., мела арачны ўваход з двара i лесвiцу шырынёй 1 м. У замак вялi 3 уваходы- 2 ва усходняй i 1 у пауднёвай сценах. На тэрыторыi замка знаходзiлася праваслаўная царква (у 1533(?) перанесена ў горад), жылыя i гаспадарчыя пабудовы. Жылыя памяшканнi былi на верхнiх паверхах вежаў. На працягу 14-18 ст. у вынiку шматлiкiх аблогаў разбураны вежы i ўнутраныя пабудовы, збераглiся рэшткi абарончых сценаў i вежаў. (у 1-й чвэрцi 20 ст. зроблена частковая кансервацыя, у 1982 - поўная).