Polskie pismo historyczno- krajoznawcze
na Białorusi

 

 


 




gornysnov.jpg (31911 bytes)

Snów Górny

obwód miński, rejon Nieśwież

Zespół dworski należał do rozległych posiadłości Rdułtowskich, których siedzibą był ogromny pałac w Snowiu. W 1854 r. dobra snowskie wraz z folwarkami stały się własnością bar. Gustawa Hartingha i to zapewne on wybudował zachowany do dziś w Górnym Sno­wiu późnoklasycystyczny dwór, który wraz resztą majątku pozo­stawał w ręku Hartinghów do 1939 r. Obecnie mieści się tu szpital.

iszkoldzkosciol.jpg (37004 bytes)

iszkoldzkosciol1.jpg (22018 bytes)

Iszkołdź

obwód brzeski, rejon Baranowicze

Kościół katolicki p.w. Św. Trójcy, gotycki, fundacji Mikołaja Niemiry, zbudowany przed 1471 r., jeden z najstarszych kościo­łów na Białorusi. W k. XVI w. był zamieniony na zbór kalwiński, w 1641 r. Radziwiłłowie zwrócili go katolikom. Kościół był zniszczony podczas wojny polsko-moskiewskiej w 1. 1654-60. W1. 1866 zamieniony na cerkiew prawosławną, w 1919 r. zwrócony katolikom, od tego czasu nieprzerwanie czynny, remonto­wany w 1. 70-tych XX w.

janowiczedwor.jpg (31910 bytes)

janowicze1.jpg (37570 bytes)

Janowicze

obwód miński, rejon Kleck

Zespół dworski w dawnym majątku ziemskim nad rz. Łań. Nie wiadomo kto był budowniczym i pierwotnym właścicielem dwo­ru w Janowiczach. W l pół. XIX w. dobra te były własnością Brzozowskich, później Wojciechowskich, a w 2 pół. XIX w. - Pilawskich. W 1910 r. majątek został zakupiony przez Jeleńskich i pozostawał w ich ręku do 1939 r. Ostatnim właścicielem był Olgierd Jeleński, zaginiony jesienią 1939 r. Klasycystyczny dwórzostał wybudowany najprawdopodobniej w k. XVIII w.
W pobliżu dworu znajduje się piętrowy drewniany spichlerz z dwukondygnacyjną słupową galeryjką.

kleck.jpg (31639 bytes) Kleck

obwód miński, rejon Kleck

Kościół i klasztor dominikanów, barokowe, fundacji ks. Stani­sława Kazimierza Radziwiłła, zbudowane w 1683 r. Klasztor do­minikanów został skasowany przez rząd carski w 1832 r. (wg innych źródeł w 1843 r.). Kościół p.w. Zwiastowania NMP został natomiast w 2 pół. XIX w. zamieniony na cerkiew prawosławną. Po II wojnie światowej nieczynny, mieścił się w nim warsztat mechaniczny. W 1994 r., po pobieżnym remoncie, świątynię oddano prawosławnym.

radziwillmonty.jpg (23421 bytes)

Radziwiłłmonty

obwód miński, rejon Kleck

Zespól pałacowyw dawnym majątku Radziwiłłów, wchodzą­cym w skład ordynacji kleckiej, założonej w 1586 r. Po zniszcze­niu radziwiłłowskiego zamku w Klecku podczas wojny moskiewskiej, a później północnej, Radziwiłłmonty stały się głów­nym ośrodkiem ordynacji. Dobra pozostały w ręku Radziwiłłów do 1939 r., z tym, że od 1874 r. stały się częścią ordynacji nieświeskiej. Drewniany klasycystyczny pałac został zbudowany w 1. 1780-83 przez ks. Józefa Radziwiłła, wojewodę trackiego, VIII ordynata kleckiego, wg projektu nadwornego architekta Radziwłłów Carlo Spampaniego. Rezydencję wzniesiono na miejscu wcześniejszych siedzib radziwiłłowskich istniejących tu od XVI w. Pałac został przebudowany po pożarze w 1909 r. Po II wojnie świato­wej mieściła się tu poczta, kino i klub sowchozowy. Od czasu pożaru w 1990 r., kiedy spaliła się część dachu, pałac pozostaje w ruinie i niszczeje w szybkim tempie.

rajcadwor.jpg (28839 bytes)

rajcal.jpg (50476 bytes)

Rajca

obwód grodzieński, rejon Korelicze

Zespól dworskiw dawnym majątku ziemskim. W XVIII w. miejscowe dobra należały do Rajeckich. Na pocz. XIX w. Rajca stała się własnością Józefa Wereszczaki, brata Maryli - ukochanej Mickiewicza. W 1897 r. Wereszczakowie sprzedali majątek Wawrzyńcowi Puttkamerowi (wnukowi Maryli), a w 1910 r. do­stała go w posagu jego córka Janina, poślubiając prof. Adama Żółtowskiego. Przed n wojną światową Żółtowscy podarowali majątek i zabudowania siostrom pallotynkom, które przebywały tu do 1939 r. Klasycystyczny dwór wybudowali prawdopodob­nie jeszcze Rajeccy w k. XVIII w., został on odnowiony przez Wereszczaków w l pół. XIX w. Dwór otacza park z 2 pół. XIX w. o powierzchni ok. 4 ha. Na końcu alei ciągnącej się na tyłach dworu znajduje się kamien­ny słup z herbem Rajeckich "Łabędź".
walowka.jpg (39272 bytes)

Wałówka

obwód grodzieński, rejon Nowogródek

Cerkiew prawosławna p.w. śś. Piotra i Pawła, pierwotnie ko­ściół katolicki p.w. Św. Trójcy, drewniany, fundacji wojewody brzeskiego Stefana Kurczą, wybudowany w 1685 r. przy klaszto­rze dominikanów. Klasztor skasowano w 1832 r., a w 1835 r. kościół zamieniono na cerkiew, przebudowywana w 1. 40-tych (zdjęto wieże) i 70-tych XIX w.

zamosc.jpg (25230 bytes)

Zamość

obwód miński, rejon Słuck

Kościół katolicki,pojezuicki, renesansowy, fundacji Andrzeja Samuela Winki-Ratomskiego, zbudowany w 1649 r. (wg innych danych - ok. 1620 r.), w 1865 r. zamieniony na cerkiew i przebu­dowany, zamknięty w 1917 r., zwrócony katolikom w 1990 r. W XVII w. przy kościele była misja jezuitów, do których też, aż do kasaty zakonu, należał miejscowy majątek.


© Pawet  2004 
design by Leon