Герб горада Ліды, наданы 17 верасня 1590 г.
Анатацыя:
У гісторыі ваеннага супрацьстаяння Вялікага Княства Літоўскага (ВКЛ) і дзяржавы Тэўтонскага ордэна ў Прусіі важным эпізодам застаецца ордэнская выправа 1364 г. на Гародню. Мясцоваму князю, якога ордэнскі храніст Віганд з Марбурга пазначае як Патрык, удалося прадухіліць штурм і знішчэнне замка. Патрык уступіў у перамовы з нямецкімі і англійскімі рыцарамі, дэманструючы хрысціянскі статус Гародні.
Ужо з XV ст. храністамі і гістарыёграфамі выказваліся розныя версіі адносна паходжання гарадзенскага князя Патрыка. У ХІХ ст. аформілася тры асноўных генеалагічных пазіцый, кім мог быць Патрык: 1) Патрыкей Нарымунтавіч (+ 1397), сын старэйшага з роду Гедымінавічаў Нарымунта-Глеба; 2) Патрыкей Давыдавіч, сын князя Давыда Гарадзенска; 3) Патрыкей Кейстутавіч, старэйшы сын князя Кейстута. Крытычны аналіз крыніц дазваляе сцвярджаць, што Патрыкам Гарадзенскім быў менавіта Патрыкей Давыдавіч, праваслаўны прадстаўнік эліт ВКЛ. Версія з Патрыкеем Кейстутавічам з’яўляецца найменш абгрунтаванай, а сама персаналія ўяўняга старэйшага сына Кейстута з’яўляецца міфічнай.
Summary
Aleh Dziarnovich
Keywords: Baltic-German Chronicles, expansion of the Teutonic Order, Grand Duchy of Lithuania, Hrodna (Grodno) principality, Starodub principality, genealogy.
In the history of the military confrontation between the Grand Duchy of Lithuania (GDL) and the State of the Teutonic Order in Prussia, an important episode is the order's raid on Hrodna (Grodno) in 1364. The local prince (castellan), whom the order chronicler Wiegand from Marburg designates as Patrike, managed to prevent the storming and destruction of the castle. Patrike entered into negotiations with German and English knights, demonstrating the Christian status of Hrodna.
Since the 15th century, chroniclers and historiographers have expressed various versions regarding the origin of Prince Patrike of Grodno. In the 19th century, three main genealogical positions emerged as to who Patrike could be: 1) Patrikey Narimuntovich (+1397), the eldest son of the oldest of the Gedimin’s family, Narimunt-Gleb; 2) Patrikey Davydovich, son of prince (headman) Davyd of Hrodna; 3) Patrikey Kejstutovich, the eldest son of Prince Kejstut. A critical analysis of the sources allows us to assert that Patrike of Hrodna was precisely Patrick Davydovich, an Orthodox representative of the elite of the Grand Duchy of Lithuania. The version about Patrikey Kejstutovich is recognized as the least substantiated, and the person of the imaginary eldest son of Kejstut (Kęstutis) is mythical.
Резюме:
Олег Дернович
Ключевые слова: Балтийско-немецкое историописание, экспансия Тевтонского ордена, Великое княжество Литовское, Городенское (Гродненское) княжество, Стародубское княжество, генеалогия.
В истории военного противостояния Великого княжества Литовского (ВКЛ) и государства Тевтонского ордена в Пруссии важным эпизодом является орденский рейд 1364 года на Гродно. Местному князю (каштеляну), которого орденский хронист Виганд из Марбурга обозначает как Патрик, удалось предотвратить штурм и уничтожение замка. Патрик вступил в переговоры с немецкими и английскими рыцарями, демонстрируя христианский статус Гродно.
Уже с XV века хронистами и историографами высказывались различные версии относительно происхождения гродненского князя Патрика. В XIX веке оформились три основные генеалогические позиции, кем мог быть Патрик: 1) Патрикей Наримунтович (+1397), старший сын старейшего из рода Гедиминовичей Наримунта-Глеба; 2) Патрикей Давыдович, сын князя (старосты) Давыда Гродненского; 3) Патрикей Кейстутович, старший сын князя Кейстута. Критический анализ источников позволяет утверждать, что Патриком Гродненским был именно Патрикей Давыдович, православный представитель элит ВКЛ. Версия о Патрике Кейстутовиче признается наименее обоснованной, а сама персона воображаемого старшего сына Кейстута является мифической.
Артыкул ў PDF